Mensen die drugs gebruiken, plassen de restanten daarvan uit. Zo komen drugsresten in het riool terecht. Het RIVM onderzocht in twintig gemeenten of metingen in rioolwater duidelijk kunnen maken of en hoeveel drugs er wordt gebruikt. Vanaf eind 2023 tot eind 2024 voerde het RIVM op vijf momenten rioolwatermetingen uit naar de drugs cocaïne, crystal meth, XTC (Ecstacy (3,4-Methylenedioxy Methamphetamine)), speed en de designerdrugs 3-CMC en 4-CMC. Tijdens elke meting werd gedurende een week op meerdere dagen rioolwater verzameld bij twintig rioolwaterzuiveringsinstallaties. Deze rioolwaterzuiveringsinstallaties lagen in grote en kleine gemeenten, verspreid over het hele land.
Drugs in rioolwater zijn goed te meten in zowel grote als kleine gemeenten, blijkt uit dit onderzoek. Uit het rioolwateronderzoek bleek dat er verschillen in drugsgebruik zijn tussen grote en kleine gemeenten. In grote gemeenten en steden wordt bijna altijd meer drugs gebruikt, ook als je rekening houdt met het grotere aantal inwoners. Het gebruik van designerdrugs is in alle onderzochte gemeenten laag. Daardoor zijn verschillen in designerdrugsgebruik tussen gemeenten of meetperioden moeilijk te zien.
Het RIVM voerde het rioolwateronderzoek naar drugs uit in opdracht van de ministeries van Volksgezondheid, Welzijn en Sport en Justitie en Veiligheid.
